Çfarë mendojnë qytetarët në lidhje me arsyet e dështimit të Kosovës në PISA 2018?

Rankimi i Kosovës në testin PISA 2018 ka shkaktuar reagime të shumta si nga ana e institucioneve ashtu edhe nga ana e analistëve e qytetarëve të shumtë. Kjo pakënaqësi e kosovarëve me rezultatet e testit PISA është reflektuar edhe në sondazhin e mbajtur nga Pyper në të cilin kanë marrë pjesë rreth 1 mijë pjesëmarrës anembanë Kosovës.

 

Së pari, vlen të theksohet se përderisa pjesa dërmuese e pjesëmarrësve (76.01%) kanë qenë në dijeni rreth testit PISA, më pak se ¼ e pjesëmarrësve nuk kanë qenë në dijeni rreth tij. Po ashtu, prej 76.01% të pjesëmarrësve që ishin në dijeni rreth rezultateve të PISA, në një shkallë prej 1 në 5, mesatarja e shkallës së shqetësimit të tyre me rezultatet e testit PISA është 4.15.

Rezultatet e nxënësve nga Kosova në këtë test janë cilësuar si të dobëta prej 53.73% të pjesëmarrësve dhe përgjegjës kryesor për këtë rezultat pjesëmarrësit e konsiderojnë më së shumti Ministrinë e Arsimit, Shkencës dhe Teknologjisë (MASHT), duke u pasuar nga arsimtarët, drejtoritë e arsimit, qeveria e Kosovës, nxënësit, prindërit dhe së fundmi drejtorët e shkollave. Mirëpo, nuk mungojnë edhe persona (13.33%) që këtë rezulatat të Kosovës e konsiderojnë si të mirë duke e marrë parasysh sistemin jo të mirë arsimor në Kosovë.

Sidoqoftë, kur flasim për përgjegjësit pas këtij rezultati të dobët në PISA, disa nga arsyet se pse fajësohen organet qeverisëse janë reformat jo të efektshme të MASHT-it për rritjen e cilësisë së arsimit(59.78%), monitorimi jo i mirëfillt i procesit mësimor nga MASHT-i (56.65%), mungesa e mësimit praktik në shkolla fillore (62.6%) si dhe mungesa e investimeve teknologjike në shkolla (49.3%). Ndërkaq, sa i përket arsimtarëve, ata janë fajësuar për moskompetencën e tyre, pra për mungesë të njohurive (56.18%) dhe metodologji jo të duhur të mësimdhënies (67.45%), si dhe për moszbatim të mirëfillt të kurrikulës (42.25%). Po ashtu, nxënësit janë fajësuar për mosinteresim për mësim (55.71%) ndërkaq prindërit për mosangazhimin e duhur me fëmijët e tyre (44.91%).

Mirëpo, përkundër këtij zhgënjimi, 32.54% janë shprehur optimist se qeveria e ardhshme e Kosovës do të ndikoj në përmirësimin e rezultateve të PISA në të ardhmen. Një përqindje prej 16.47% shprehen se qeveria e re do të ndikoj që rezultati i ardhshëm i Kosovës në PISA të jetë më i dobët se që ka qenë këtë herë. Gjithashtu, një numër i pjesëmarrësve (30.2%) vlerësojnë se qeveria nuk do të ketë as ndikim negativ as pozitiv në sistemin arsimor me që rast rezultati i ardhshëm në PISA do të jetë njësoj sikur këtë herë.

 

Sidoqoftë, se sistemi arsimor publik në Kosovë nuk është i mirë pajtohen 52.97% e pjesëmarrësve dhe sipas të dhënave të Pyper, duke marrë parasysh numrin total të pjesëmarrëse, preferenca më e madhe shihet të jetë që në Kosovë të përdoret i njëjti sistem arsimor si në Gjermani. Mirëpo, nuk mungojnë edhe preferencat për sistemet tjera arsimore si ai i Finlandës, Zvicrës, Amerikës, etj.